Z00 Palescue #35: De zwerver Tanuki

Er stonden vreemde pootafdrukken in de tuin. Liep hier de das of misschien een wolf? Ik zocht het op en kwam zo op een site met filmpjes van wildcamera’s: wildspotters.nl. Je ziet er allerlei dieren die door 15 faunapassages trekken. Die zijn hard nodig omdat dieren, net als mensen, altijd in beweging zijn. In het verkeer worden zo jaarlijks miljoenen dieren doodgereden.


Op die site kan iedereen de soorten die voorbij komen benoemen. De passant in de tuin bleek een dier te zijn waar ik had nooit van had gehoord: de wasbeerhond. Het is een hondachtige, met uitwaaierende bakkebaarden en een zwart-wit masker wat doet denken aan een wasbeer.
Op de beelden die ik zag, zien ze er verfomfaaid uit, in een pillende jas met mottige bruin-beige vlekken. Ze zijn stevig gebouwd, zo lang als een vos maar met een korte staart. Je ziet ze niet vaak in het echt want ze zijn erg schuw en leven ’s nachts. In de winter houden ze zich helemaal schuil. Dan rusten ze, levend op een vetreserve.


De wasbeerhond, of marterhond, houdt van bossen met struiken en water, moerassig gebied. Soms houdt een stel een territorium aan, maar vaak zijn het zwervers die honderden kilometers afleggen. Ze kunnen prima zwemmen en eten alles. Daarom wordt de wasbeerhond ook ‘invasieve exoot’ genoemd. Want ze gedijen hier goed sinds de eerste in 1981 werd gezien in Nederland. Die kwam uit Oost-Europa, waar ze werden gehouden als pelsdier en uitgezet voor de jacht.


Hun eerste oorsprong ligt verder oostelijk. Deze boshond verscheen als Tanuki al in Japanse verhalen uit 720. De mythische Tanuki werd populair als listig wezen dat van gedaante kan veranderen. De wasbeerhond leeft nog steeds in de popcultuur. Als Tanooki, meester van vermomming en bedrog, treedt hij op in de game Super Mario.

Z00 Palescue 35 illustratie

Tekst en beeld door (c) Palescue, Cees Paul, 13 april 2026

Z00 Palescue #31: Muggejacht

Z00 Palescue #31: Muggejacht

Op 20 augustus is de jaarlijkse Wereldmuggendag. Op die dag in 1897 toonde Ronald Ross aan dat de mug het dodelijkste dier ter wereld is. Dit nietig insect doodt indirect een miljoen mensen per jaar door ziektes. Als muggen bijten werkt hun speeksel als antistollingsmiddel  zodat ze het bloed  kunnen opzuigen. Dat speeksel kan ook ziektekiemen overbrengen.

De meeste muggen bijten geen mensen en van de duizenden soorten wereldwijd komen er hier ongeveer dertig voor, waarvan maar drie mensenbloed zuigen. En dan nog alleen de vrouwtjes. Maar toch.

Het zal de avond van 20 augustus geweest zijn. Je ziet haar niet, je hoort haar niet. Totdat je het licht uitknipt en de vermoeide ogen sluit. Dan is ze plots vlak bij je hoofd en ze zoemt het uit. Je wappert wat – de zoem verdwijnt. En komt weer terug. Je doet het licht weer  aan: geen mug te zien, niets te horen. Ze zit verstopt op het donkere gordijn. Telkens als je bijna slaapt, komt ze weer overvliegen als een straaljager. Dit is guerrilla. Slapen is er niet meer bij. Alles jeukt en je bent nog niet eens gebeten. Dan voel je een prikje en slaat er hard op, met vlakke hand. Boven het suizen in je oor klinkt triomfantelijk weer haar muggezoem.

Muggen bestaan al 245 miljoen jaar. Ze hebben ogen als een vlieg en met antennes vangen ze het gezoem van soortgenoten op en de geur van ademend mensenvlees, tot ruim zestig meter verderop.

Laten we niet muggeziften, ze niet zomaar uit de soortenrijkdom zeven. De larven helpen het water schoonhouden en muggen zelf zijn voedsel voor vissen, vleermuizen en vogels. De mens leert van de mug hoe antistollingsmedicijnen werken. En dankzij een malariamug kwam Alfred Walace Russell in 1858 tijdens een koortsaanval op het idee voor de evolutietheorie.


Voorpublicatie van mijn 31e dier in exact 300 woorden voor het kwartaalblad Veren& Vachten. Dit keer het zomerdier van 2024. Ik twijfelde over de slak, daar moet het zeker ook nog eens over gaan, want daar is indirect de naam voor deze column van afgeleid. Een peiling in kleine kring leverde meer animo voor de Mug op.

Een van de bronnen was dit aardige YouTube college: